سمندر مکزیکی یا اکسولوتل (نام علمی : Ambystoma mexicanum)، جانوری ت است که به ماهی راهروندهٔ مکزیکی نیز معروف است. سمندر مکزیکی کاملاً وابسته به آب است. این جانور می تواند قسمتهای آسیبدیده بدنش را احیا کند یا در صورت قطع شدن آن اعضاء، دوباره آن را اضافه کند.
سمندر مکزیکی خویشاوندی نزدیکی با سمندر دارد. سمندر در خشکی زندگی می کند ولی سمندر مکزیکی به آب وابسته است. هر دوی آن ها شش دارند ولی بیشتر با آبشش تنفس می کنند. سمندر مکزیکی توانایی شگفتی در زمینه بازسازی اندام های بریده دارد. او می تواند اندام های بزرگ تن خود را هم بازسازی کند. این جاندار هر دو سه روز یک بار به خوراک نیاز دارد. سمندر مکزیکی لارو وزغ، تارپایان نرم و ماهیان کوچک را میخورد و توانایی خوردن گوشت چرخ کرده خام را هم دارد. سمندر مکزیکی بیشتر خاکستری و قهوه ای است ولی به رنگ های زرد، ترکیبی از سفید و صورتی و همچنین سیاه نیز یافت می شود.
ویژگیهای زیستی
آکسولوتلها به طور غیرمعمول در میان دوزیستان، بدون تجربه دگردیسی به بلوغ میرسند. به جای انتقال به خشکی، آن ها در آب باقی میمانند و آبشش های خارجی خود را حفظ می کنند. این پدیده به عنوان نئوتنی شناخته می شود.
زیستگاه
این گونه در دریاچه های زیرین مکزیکو سیتی، مانند دریاچه های سوچی میلکو و چالکو یافت می شد. با این حال، به دلیل تخلیه این دریاچه ها و تخریب زیستگاه، جمعیت آن ها به شدت کاهش یافته است.
وضعیت بقا
این گونه در دریاچههای زیرین مکزیکو سیتی، مانند دریاچه های سوچی میلکو و چالکو یافت می شد. با این حال، به دلیل تخلیه این دریاچه ها و تخریب زیستگاه، جمعیت آن ها به شدت کاهش یافته است.
توانایی بازسازی
یکی از ویژگی های برجسته آکسولوتلها، توانایی بازسازی اندام های از دست رفته، مانند اندام ها، نخاع، قلب و دیگر بافت ها است. این توانایی آن ها را به موضوعی مهم در تحقیقات علمی تبدیل کرده است.
تغذیه
آکسولوتلها شکارچیانی مؤثر هستند و از کرمها، نرمتنان، سخت پوستان، لارو حشرات و ماهیهای کوچک تغذیه می کنند. در اسارت، رژیم غذایی آن ها ممکن است شامل غذاهای آماده مخصوص دوزیستان باشد.منابع